रमेश विकल
प्रतिनिधि सभामा तेस्रो ठूलो दल नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी माओवादी केन्द्र माघ ११ मा हुने निर्वाचनबाट राष्ट्रिय सभामा सबैभन्दा ठूलो दल बन्ने भएसंगै उत्साही छ । उता १७ सदस्य सहित सबैभन्दा ठूलो दलको रुपमा रहेको एमाले भने तेस्रो वा चौथो ठूलो दलको रुपमा घटुवा हुने बुझेर वेचैन छ ।
माघ ११ मा राष्ट्रिय सभाका १९ सदस्यका लागि निर्वाचन हुँदैछ । फागुन २० मा यस सभाका १९ निर्वाचित तथा १ राष्ट्रपतिबाट मनोनित गरी २० सांसदले ६ वर्षे कार्यकाल सकेर विदा लिने भएकाले निर्वाचन हुन लागेको हो ।
यो निर्वाचनमा सातै प्रदेशका प्रदेश सभा सदस्य र देशभरका ७५३ स्थानीय निकायका प्रमुख तथा उपप्रमुख मतदाता रहने छन् । कोशीमा स्थानीय तहका २७४ र प्रदेशका ९३ सांसद गरी कूल ३६७ मतदाता रहेका छन् । यो प्रदेशमा एमालेको कूल मतभार ४ हजार २१० रहेको छ । कोशी प्रदेशमा कांग्रेस, माओवादी केन्द्र, एकीकृत समाजवादी र जसपाबीच गठबन्धन रहेको र उनीहरुको मतभार ५ हजार ४७४ छ ।
यस्तै मधेस प्रदेशमा १० हजार ८३९ मत रहेको छ । यहाँ एमालेको कूल २ हजार ३०२ मत रहँदा गठबन्धनसँग ७ हजार ९९९ मत देखिन्छ ।
बागमती प्रदेशमा कूल १० हजार ३५२ मतभार रहेको छ । यो प्रदेशमा एमालको २ हजार ५७१ तथा गठबन्धन सम्बद्ध दलसँग ६ हजार ७५१ मत देखिन्छ । गण्डकी प्रदेशमा कूल ६ हजार ४१० मत रहेको छ । यहाँ एमालेको २ हजार ४५८ तथा गठबन्धनसँग ३ हजार ७७४ मतभार रहेको छ ।
लुम्बिनी प्रदेशमा कूल ८ हजार ७५३ मतभार रहेको छ । यो प्रदेशमा एमालेसंग २ हजार ८१० मतभार छ भने गठबन्धनसँग ५ हजार ४७७ मतभार छ । कर्णाली प्रदेशमा पनि अवस्था भिन्न छैन । यहा कूल ५ हजार १२२ मतभार रहेको छ । यो प्रदेशमा एमालेको १ हजार १४२ तर गठबन्धनको मत जोड्दा ३ हजार ७०७ मत पुग्छ ।
६ हजार २५३ मतभार कूल मतभार रहेको सुदूरपश्चिम प्रदेशमा , एमालेको १ हजार ४८० मतभार रहेको छ । उता गठबन्धनसंग भने ४ हजार ५१० भतभार रहेको छ ।
प्रदेशगत प्रतिनिधित्व हुने गरी निर्वाचन हुने र सातै प्रदेशमा सत्ता गठबन्धन बहुमतमा रहेकोले एमालेका उम्मेदबार विजयी हुने सम्भावना छैन । हालसम्म ठूलो दलको रुपमा रहेको एमालेका निर्वाचित ८ र राष्ट्रिपतिबाट मनोनित एक गरी ९ सदस्य विदा हुनेछन् तर गठबन्धन कायम रहेको खण्डमा एकजना पनि एमाले उम्मेदबार विजयी हुने छैनन् ।
सत्ता गठबन्धन सम्बद्ध कांग्रेस, माओवादी केन्द्र, एकीकृत समाजवादी र जनता समाजवादी पार्टीबिच राष्ट्रिय सभा निर्वाचनमा सिट बाँडफाँट गरेर जाने सहमति भएको यथार्थ बीच एमालेको वेचैनी स्वाभाविक बनेको छ । १९ सदस्यका लागि हुने निर्वाचनमा कांग्रेसको भागमा ९, माओवादी केन्द्रले ६, एकीकृत समाजवादीको भागमा ३, तथा जनता समाजवादीको भागमा एक सिट पर्ने लगभग सहमती भएको समाचार आएका छन् । यदि यसो भएमा माओवादी १९ सदस्य सहित राष्ट्रिय सभामा सबैभन्दा ठूलो दल बन्नेछ । यसैगरी राष्ट्रपतिबाट मनोनित हुने एक सदस्य समेत पाएमा कांग्रेसको सदस्य संख्या १६ पुग्ने छ र दोस्रो ठूलो दल बन्ने छ ।
नेकपा एमालेका ९ सदस्यमात्र बाँकी रहने छन् । उता एकिकृत समाजवादीका पनि ९ सदस्य हुनेछन् । एमाले वा एकिकृत समाजवादीको स्थान भने बामदेवको भूमिकामा निर्भर हुनेछ । बामदेव जता जान्छन् उहि तेस्रो ठूलो दल बन्नेछ । प्रतिनिधि सभाको दोस्रो ठूलो दल नेकपा एमाले बामदेव गौतमले साथ छोडेको खण्डमा राष्ट्रिय सभामा भने पहिलो ठूलो दलबाट चौथो ठूलो दलको रुपमा
झर्नेछ ।