व्यास नगर पालिका नगर कार्यपालिकाको साउन २२ मा बसेको बैठकले पालिका भित्रका सामुदायिक विद्यालयहरु मार्फत निःशुल्क शिक्षा प्रदान गर्न विद्यमान अवस्थाको अध्ययन गरी एक महिनाभित्र प्रतिवेदन पेश गर्न शिक्षा शाखालाई निर्देशन दिएको छ ।
शिक्षा सम्बन्धी मौलिक हकको व्यवस्था गरिएको नेपालको संविधान २०७२ को धार ३१ उपधारा २ मा प्रत्येक नागरिकलाई राज्यबाट आधारभूत तहसम्मको शिक्षा अनिवार्य र निःशुल्क तथा माध्यमिक तहसम्मको शिक्षा निःशुल्क पाउने हक हुने उल्लेख छ । २०७५ असोज २ बाट लागू भएको अनिवार्य तथा निःशुल्क शिक्षा ऐन–२०७५ मा निःशुल्क शिक्षा भन्नाले विद्यालय वा शैक्षिक संस्थाले विद्यार्थी वा अभिभावकबाट कुनै पनि शीर्षकमा कुनै पनि शुल्क असूल नगरी दिइने शिक्षा सम्झनु पर्ने उल्लेख छ ।
के साँच्चै माध्यामिक तहसम्मको निःशुल्क शिक्षा सम्भव छ ? शायद यसमा व्यास नगर शिक्षा शाखाले अध्ययन गर्नेछ र यस विषयमा नगरपालिकालाई राय दिनेछ । खासगरी सामुदायिक विद्यालयमा अध्ययनरत बालबालिकाका अभिभावकले आफ्ना बालबालिकाको शिक्षादीक्षामा कति खर्च वर्षेनी गर्ने गरेका छन् ? के यसको परिपूरण स्थानीय सरकारले गर्न सक्छ ? भन्ने प्रश्नको उत्तर पनि उक्त शाखाले खोज्ला । संघीय सरकारले कक्षा ६ मा पढ्ने बालबालिकाको दिवा खाजाको रकम कटाएपछि स्थानीय सरकार खासगरी व्यास नपाले निरन्तरता दिने विषयमा छलफल गर्दा झण्डै वार्षिक एक करोड व्यय भार थपिनेभन्दै त्यसलाई निरन्तरता नदिएको भन्ने समाचार पहिले सुनिएको हो । यस्तोमा वार्षिक करोड होइन बरु करोडौं खर्च हुने अर्थात व्ययभार थपिने काममा नपा इमान्दारी साथ लाग्ला अथवा त्यो व्ययभार व्यास नपाले थेग्न सक्ला भन्ने प्रश्न यथावत नै छ ।
तर शिक्षा क्षेत्रको सुधारका लागिभन्दै आफैले घोषणा गरेका कतिपय कार्यक्रम अलपत्र छाडेको बरु अनावश्यक रुपमा शिक्षक सरुवा गरेर सुधार्न होइन विगार्न लागि परेको आरोप खेपिरहेको व्यासको सामुदायिक विद्यालयमा निःशुल्क शिक्षा प्रदान गर्न सम्भाव्यता अध्ययन गर्ने कुरा परीक्षाको विषय हो । आम नागरिकले बुझको के हो भने, हाम्रो संघीय सरकार तथा अधिकांश स्थानीय सरकारहरुको चासो शिक्षा क्षेत्रको सुधारमा हुँदै होइन् । नागरिक शिक्षित भए सत्तासिनका विरुद्ध आवाज उठाउन सक्ने त्रास राणामा झै गणतन्त्रमा पनि कायम छ । हेरौं व्यास संविधान प्रदत्त नागरिक अधिकार उपभोगमा कति सहयोगी हुनेछ । हाम्रो आग्रह संविधानको कार्यान्वयन गर । शिक्षा साँच्चै निःशुल्क बनाऊ ।
विचार/दृष्टिकोण
-
नेपालको निर्वाचन प्रणाली अत्यन्त खर्चिलो भएको साथै कतिपय मतदाता पेट्रोल, रक्सी तथा मासुको प्रभावमा…
-
पृष्ठभूमिःन्यायका उपभोक्ताहरुले ठूलो आशा र भरोसाका साथ न्याय पाउनका लागि अदालतसम्मको यात्रा निर्धारण गर्दा…
-
आर्थिक बिकास दिर्घकालीन परिवर्तनको परिणाम हो । पूर्ण स्वतन्त्रताको स्थितिमा बढि मुनाफाद्वारा प्रेरित भएर…
-
पृष्ठभूमिःसहकारी र लघुवित्तमा आर्थिक अपचलनका मुद्दाहरुले अदालतको कार्यभार बढाएकोछ । मुद्धाको रुप हेर्दा सहकारीका…
-
गाउँ घरमा हाम्रा हजुरबुबा तथा हजुरआमाहरु नराम्रो सपना देख्यो भने कोल्टे फेर्न, सिरानी उल्ट्याउन…
-
आर्थिक क्षेत्रहरूमा आइपरेका विकासका समस्यालाई हटाउन सरकार बढि अग्रसर हुनु पर्दछ । हाम्रो देशको…
-
अरु सामान्य लामखुट्टेभन्दा ठूलो हुने भएकाले टाइगर मस्क्विटो नामले समेत चिनिने डेंगु भाइरसबाट संक्रमित…
-
पृष्ठभूमिःदेशको आर्थिक अवस्था कमजोर भएको तथ्य वित्तिय संस्थाको एकिकरणले पुष्टि गरेको छ । बैंकहरु…
-
आज विश्व स्तनपान सप्ताहको पहिलो दिन । यो विश्व दिवस हरेक वर्ष अगस्त १…